ThuongCap.comThượng Cấp
Mắc lỗi, bị phê bình và lấy lại lòng tin

Bị sếp nhắc nhở bằng văn bản: đọc kỹ, phản hồi và những việc nên làm tiếp

Nhận văn bản nhắc nhở từ sếp: đọc kỹ năm điểm, không phản ứng trong ngày đầu, phản hồi bằng văn bản gọn và lập kế hoạch sửa có mốc. Kèm nguyên lý về kỷ luật lao động.

Close view of an office desk by a window with a single blank sheet in a clear plastic sleeve, a pen lying across it and a cooling cup of tea, quiet grey morning light

Bị sếp nhắc nhở bằng văn bản, việc đầu tiên là đọc thật kỹ xem văn bản nói sự việc gì, dựa trên quy định nào và yêu cầu bạn làm gì, rồi để qua một đêm trước khi phản hồi. Phản hồi nên bằng văn bản, ngắn, chia hai phần: phần bạn ghi nhận và sẽ sửa, phần bạn thấy chưa đúng sự việc kèm căn cứ. Sau đó xin một buổi nói chuyện trực tiếp và đưa ra kế hoạch sửa có mốc thời gian.

Một văn bản nhắc nhở nghe nặng nề, nhưng ở nhiều nơi nó là bước quản lý nội bộ để ghi lại vấn đề và cho người lao động cơ hội sửa, chưa phải là hình thức kỷ luật. Bài này giải thích sự khác biệt đó theo nguyên lý, chỉ ra năm điểm cần đọc trong văn bản, những việc không nên làm trong ngày đầu, khung phản hồi mẫu, cách nói chuyện lại với sếp và cách lập kế hoạch sửa. Phần pháp lý chỉ là nguyên lý chung, bạn cần tra văn bản hiện hành và nội quy của chính công ty mình.

Nhắc nhở bằng văn bản khác kỷ luật lao động ở đâu

Theo nguyên lý của Bộ luật Lao động 2019, xử lý kỷ luật lao động có các hình thức được luật liệt kê, như khiển trách, kéo dài thời hạn nâng lương, cách chức và sa thải, kèm theo trình tự chặt chẽ: phải chứng minh lỗi, phải có sự tham gia của tổ chức đại diện người lao động trong những trường hợp luật yêu cầu, người lao động có quyền tự bào chữa hoặc nhờ người khác bào chữa, và việc xử lý phải được lập thành biên bản. Ngoài ra còn có thời hiệu xử lý và những hành vi người sử dụng lao động không được làm, chẳng hạn dùng phạt tiền hay cắt lương thay cho kỷ luật.

Văn bản nhắc nhở thì khác. Nhiều công ty dùng nó như một bước trong quy trình quản lý hiệu suất hoặc trong nội quy: ghi lại một vấn đề, nêu yêu cầu sửa, đặt thời hạn theo dõi. Nó thường chưa phải là quyết định kỷ luật, nhưng có thể được lưu hồ sơ và được nhắc lại nếu vấn đề lặp đi lặp lại. Vì vậy không nên xem nhẹ, cũng không nên hoảng.

Cách gọi tên ở mỗi nơi một khác: có nơi gọi là biên bản nhắc nhở, thư cảnh báo, phiếu ghi nhận vi phạm. Điều bạn cần xác định là văn bản đó thuộc loại nào trong nội quy công ty, ai có thẩm quyền ban hành, và nó có dẫn tới hệ quả gì về lương, thưởng hay đánh giá không. Những thông tin này nằm trong nội quy lao động, quy chế đánh giá và hợp đồng của bạn. Quy định pháp luật có thể sửa đổi, nên hãy đối chiếu với văn bản đang có hiệu lực thay vì dựa vào trí nhớ hay lời truyền miệng.

Năm điểm cần đọc kỹ trong văn bản

Sự việc được nêu. Văn bản nói bạn đã làm hoặc chưa làm điều gì, vào thời gian nào. Đánh dấu từng sự việc, xem có ngày tháng, con số, tên công việc cụ thể không. Văn bản chỉ ghi chung chung kiểu "thái độ làm việc chưa tốt" thì bạn có quyền hỏi rõ đó là sự việc nào.

Căn cứ được dẫn. Văn bản dựa vào điều khoản nào của nội quy, quy chế hay mô tả công việc. Mở đúng điều khoản đó ra đọc, đối chiếu xem sự việc có thật sự rơi vào đó không.

Yêu cầu đối với bạn. Bạn được yêu cầu làm gì: sửa một việc, thay đổi cách làm, đạt một chỉ tiêu, hay chỉ ký xác nhận đã nhận. Ghi ra từng yêu cầu thành dòng riêng.

Thời hạn và cách theo dõi. Có mốc xem lại không, ai theo dõi, đo bằng gì. Đây là phần quyết định bạn cần làm gì trong vài tuần tới.

Hệ quả nêu kèm. Văn bản có ghi nếu không cải thiện thì sẽ thế nào không, có nhắc tới việc xem xét kỷ luật không. Nếu có, đọc lại điều khoản kỷ luật trong nội quy để hiểu trình tự sẽ áp dụng.

Trong hai mươi bốn giờ đầu: những việc không nên làm

Ngày đầu tiên là lúc cảm xúc mạnh nhất. Những việc dưới đây bạn làm lúc đó thường khó rút lại.

  • Viết thư phản hồi dài ngay trong buổi, liệt kê mọi lần bạn đã làm tốt và mọi lần người khác cũng sai.
  • Từ chối nhận hoặc xé văn bản. Nếu được yêu cầu ký, có thể ký xác nhận đã nhận và ghi rõ "đã nhận, sẽ có ý kiến phản hồi" nếu chưa đồng ý nội dung.
  • Chụp văn bản gửi vào nhóm chat của phòng hay đăng lên mạng xã hội để than thở. Văn bản nội bộ thường thuộc thông tin công ty và việc lan truyền có thể tự gây rắc rối thêm cho bạn.
  • Bàn với đồng nghiệp xem "sếp nhắm vào ai". Câu chuyện chuyển từ việc sang người, và đi rất nhanh.
  • Đi thẳng lên cấp trên của sếp khi chưa nói chuyện với sếp trực tiếp, trừ khi văn bản liên quan tới hành vi sai trái của chính sếp.
  • Nộp đơn nghỉ việc trong cơn tức. Quyết định đó có thể đúng về lâu dài, nhưng nên được đưa ra sau khi bạn đã hiểu đầy đủ tình hình.

Việc nên làm trong ngày đầu chỉ có hai: đọc kỹ, và ghi lại những điểm bạn đồng ý, chưa đồng ý, chưa hiểu. Phần còn lại để sáng hôm sau.

Phản hồi bằng văn bản: khung năm phần

Phản hồi bằng văn bản tạo một bản ghi song song với văn bản nhắc nhở, để sau này ai đọc hồ sơ cũng thấy được tiếng nói của bạn. Giữ ngắn, một trang là vừa.

  1. Xác nhận đã nhận văn bản, ghi ngày nhận và số hiệu nếu có.
  2. Ghi nhận những điểm bạn đồng ý, bằng câu ngắn: "Em ghi nhận việc gửi báo cáo tháng chín và tháng mười trễ hạn so với quy định."
  3. Nêu những điểm bạn thấy chưa đúng sự việc, mỗi điểm kèm căn cứ cụ thể: "Về báo cáo tháng tám, em đã gửi đúng hạn ngày năm, có thư điện tử gửi lúc mười giờ sáng, em xin đính kèm."
  4. Nêu kế hoạch sửa với các mốc rõ ràng, đi thẳng vào các yêu cầu trong văn bản.
  5. Đề nghị một buổi trao đổi trực tiếp: "Em mong được gặp anh trong tuần này để thống nhất kế hoạch và các mốc theo dõi."

Giọng văn trung tính, không dùng chữ "oan", "vô lý", "bất công". Bạn có thể thấy đúng là vô lý, nhưng một văn bản bình tĩnh, có căn cứ được người đọc sau này tin hơn nhiều so với một văn bản đầy cảm xúc. Giữ một bản sao phản hồi và bản sao văn bản nhắc nhở ở nơi riêng của bạn.

Nói chuyện trực tiếp với sếp sau văn bản

Văn bản là kênh chính thức, nhưng quan hệ làm việc được sửa bằng lời nói. Buổi gặp sau văn bản nên bắt đầu bằng việc thừa nhận điều có thật, rồi hỏi sếp mong đợi gì: "Em đã đọc kỹ văn bản và gửi anh phản hồi. Phần trễ hạn là có thật, em muốn hỏi anh: trong hai tháng tới, anh cần thấy những gì ở em để yên tâm?"

Câu hỏi này quan trọng vì nó chuyển sếp từ vai người nhắc nhở sang vai người cùng đặt mục tiêu. Nhiều khi đằng sau văn bản là một nỗi lo cụ thể của sếp, như sợ mất khách, sợ cấp trên hỏi, mà văn bản không nói ra. Nghe được nỗi lo đó, bạn biết phải sửa chỗ nào trước.

Với những điểm chưa đồng ý, nói một lần, có căn cứ, không lặp lại nhiều lần: "Riêng phần tháng tám, em đã gửi đúng hạn, em đính kèm thư rồi. Nếu anh thấy em hiểu sai thì anh chỉ giúp em.". Sếp có thể điều chỉnh văn bản, có thể không. Điều bạn cần là ý kiến của mình đã được ghi nhận rõ ràng.

Kết thúc bằng việc chốt lịch theo dõi, ví dụ mỗi hai tuần năm phút trong buổi họp riêng. Lịch này giúp bạn không phải đợi tới cuối kỳ mới biết mình đã ổn chưa.

Kế hoạch sửa có mốc trong sáu đến tám tuần

Kế hoạch sửa tốt đi thẳng vào từng yêu cầu trong văn bản, có việc làm cụ thể và cách đo. Ví dụ giả định cho văn bản nhắc nhở về trễ hạn báo cáo.

MốcViệc làmCách đo, ai xác nhận
Tuần mộtLập lịch các hạn báo cáo trong hai tháng, đặt nhắc trước hạn hai ngàyGửi sếp lịch, sếp xác nhận
Tuần haiGửi báo cáo tuần trước hạn một ngày, kèm tóm tắt ba dòngThư gửi đúng giờ, sếp phản hồi
Tuần bốnHọp ngắn xem lại: báo cáo nào trễ, vì saoBiên bản ngắn hai bên cùng giữ
Tuần sáuĐề xuất cải tiến quy trình lấy số liệu nếu chậm do khâu trướcSếp duyệt đề xuất
Tuần támXin buổi xem lại toàn bộ, hỏi sếp đánh giá đã cải thiện chưaSếp ghi nhận bằng văn bản hoặc thư

Mốc tuần tám rất đáng xin. Nếu bạn đã sửa được, một dòng ghi nhận bằng văn bản giúp hồ sơ có cả phần "đã khắc phục", không chỉ có phần "đã bị nhắc nhở". Nếu chưa, bạn biết rõ còn thiếu gì thay vì đoán.

Khi thấy văn bản không đúng hoặc quyền lợi bị ảnh hưởng

Có những trường hợp văn bản nhắc nhở nêu sự việc không có thật, nhắm vào bạn trong khi người khác làm giống vậy không bị nhắc, đi kèm việc trừ lương, cắt thưởng mà nội quy không quy định, hoặc được dùng như bước đệm để buộc bạn nghỉ việc. Khi đó cần cẩn trọng hơn.

Trước hết, giữ toàn bộ hồ sơ: văn bản, phản hồi của bạn, thư điện tử, tin nhắn công việc liên quan, bảng chấm công, kết quả công việc. Tiếp theo, phản ánh với bộ phận nhân sự hoặc tổ chức công đoàn tại công ty theo kênh nội quy quy định, bằng văn bản. Nhiều vướng mắc được gỡ ở bước này vì nhân sự nhìn thấy những điều sếp trực tiếp chưa thấy.

Về mặt pháp lý, quyền và nghĩa vụ của bạn phụ thuộc vào nội quy lao động đã đăng ký, hợp đồng lao động, thoả ước tập thể nếu có, và quy định hiện hành của pháp luật lao động, vốn có thể được sửa đổi. Bài viết này chỉ nêu nguyên lý chung và không thay cho tư vấn. Khi cần biết văn bản nhắc nhở có đúng quy trình không, hay bước tiếp theo nên làm gì để bảo vệ quyền lợi, hãy hỏi luật sư trên AI Cố Vấn với đầy đủ hồ sơ trong tay.

Dù kết quả thế nào, tiếp tục làm việc chuyên nghiệp trong thời gian này. Hồ sơ làm việc tốt của chính bạn trong những tuần đó là thứ bảo vệ bạn hiệu quả nhất.

Câu hỏi thường gặp

Văn bản nhắc nhở có phải là kỷ luật lao động không?

Thường là không. Theo nguyên lý của Bộ luật Lao động, kỷ luật có các hình thức và trình tự riêng. Nhắc nhở bằng văn bản thường là bước quản lý nội bộ theo nội quy, nhưng có thể được lưu hồ sơ. Hãy đọc nội quy công ty và tra văn bản hiện hành.

Có bắt buộc phải ký vào văn bản nhắc nhở không?

Việc ký thường để xác nhận đã nhận, không đồng nghĩa với đồng ý nội dung. Nếu chưa đồng ý, bạn có thể ghi thêm đã nhận và sẽ có ý kiến phản hồi bằng văn bản, rồi gửi phản hồi trong vài ngày.

Nên phản hồi văn bản nhắc nhở trong bao lâu?

Nên phản hồi trong vài ngày làm việc, sau khi đã để qua ít nhất một đêm cho bình tĩnh. Nếu văn bản hoặc nội quy có ghi thời hạn phản hồi thì theo thời hạn đó. Phản hồi quá muộn dễ bị hiểu là bạn đồng ý toàn bộ.

Bị nhắc nhở bằng văn bản có bị trừ lương không?

Về nguyên lý, pháp luật lao động không cho dùng phạt tiền hay cắt lương thay cho kỷ luật. Thưởng thì phụ thuộc quy chế thưởng của công ty. Tình huống cụ thể cần đọc hợp đồng, nội quy, tra văn bản hiện hành và hỏi luật sư trên AI Cố Vấn.

Văn bản nhắc nhở ghi sai sự việc thì làm sao?

Phản hồi bằng văn bản, nêu rõ điểm sai kèm căn cứ như thư điện tử, bảng chấm công, rồi xin gặp sếp để trao đổi. Nếu không được điều chỉnh, phản ánh với bộ phận nhân sự hoặc công đoàn và giữ đầy đủ hồ sơ.

Sau văn bản nhắc nhở thì làm sao để sếp tin lại?

Lập kế hoạch sửa có mốc, đi thẳng vào từng yêu cầu trong văn bản, báo cáo tiến độ đều đặn và xin một buổi xem lại sau sáu đến tám tuần. Sếp tin lại dựa trên những gì thấy được qua nhiều tuần, không dựa vào lời hứa.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138